• فهرست مقالات


      • دسترسی آزاد مقاله

        1 - پتروگرافی، زمین¬شیمی و مینرالوگرافی سنگ¬های ولکانیکی منطقة سیستانک (جنوب¬شرق قائن)
        حجت  محولاتی ایرج  رساء آیدا  محبی
        کانسار مس سیستانک از نظر جغرافیایی در شرق ایران و جنوب¬شرق شهرستان قائن (خراسان¬جنوبی) واقع شده است. به طور کلی محدودی مس سیستانک واقع در شرق زون ایران¬مرکزی است که بخشی از آن در زون فلیشی و قسمت دیگر آن در بلوک لوت قرار گرفته است. از لحاظ چینه¬شناسی، سنگ¬های قدیمی¬ت چکیده کامل
        کانسار مس سیستانک از نظر جغرافیایی در شرق ایران و جنوب¬شرق شهرستان قائن (خراسان¬جنوبی) واقع شده است. به طور کلی محدودی مس سیستانک واقع در شرق زون ایران¬مرکزی است که بخشی از آن در زون فلیشی و قسمت دیگر آن در بلوک لوت قرار گرفته است. از لحاظ چینه¬شناسی، سنگ¬های قدیمی¬تر از ژوراسیک در محدوده مورد مطالعه مشاهده نشده است. بر اساس مطالعات پتروگرافی، سنگ¬های آتشفشانی منطقه به دوگروه گدازه (آندزیتی و آندزیت¬-بازالت) و آذرآواری (آگلومرا و توف) تقسیم می¬شوند. این سنگ¬ها در ردة کالک¬آلکالن و کالک¬آلکالن پتاسیم بالا قرار می¬گیرند. براساس ترکیب شیمیایی، سنگ¬های آتشفشانی مورد نظر در محدوده آندزیت و آندزیت-بازالت قرار می¬گیرند. کانه¬های اصلی مس در گدازه¬های آندزیتی شامل: مس¬خالص، کالکوسیت، مالاکیت است. علاوه بر این کانی¬های اکسیدآهن شامل هماتیت و گوتیت نیز در نمونه¬ها حضور دارند. عموما زون-کانه¬زایی در بالاترین تراز گدازه¬های آتش¬فشانی قرار می¬گیرد و ماده معدنی به¬صورت چینه¬¬کران است. چنین ویژگی نشانگر اپی¬ژنتیک بودن ذخایر است. براساس ویژگی¬های زمین¬شناسی و کانی¬سازی، کانسار مس سیستانک احتمالا یک کانسار تیپ میشیگان است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        2 - زمین دما- فشارسنجی مجموعه گرانیتوئیدی جبال بارز با استفاده از شیمی آمفیبول و فلدسپار
        جمال  رسولي ابوذر قربانی وحید  احدنژاد
        مجموعه پلوتونیک جبال بارز متشکل از چندین توده‌ نفوذی گرانیتوئیدی است که در شرق و شمال¬شرق جیرفت در جنوب استان کرمان واقع شده‌ است. ترکیب سنگ¬شناسی این مجموعه شامل گرانودیوریت، کوارتزدیوریت، گرانیت و آلکالی گرانیت مي‌باشد؛ اما سنگ نفوذی غالب در این منطقه، گرانودیوریت است چکیده کامل
        مجموعه پلوتونیک جبال بارز متشکل از چندین توده‌ نفوذی گرانیتوئیدی است که در شرق و شمال¬شرق جیرفت در جنوب استان کرمان واقع شده‌ است. ترکیب سنگ¬شناسی این مجموعه شامل گرانودیوریت، کوارتزدیوریت، گرانیت و آلکالی گرانیت مي‌باشد؛ اما سنگ نفوذی غالب در این منطقه، گرانودیوریت است. کانی¬های غالب در ترکیب این سنگ¬ها پلاژیوکلاز، آلکالی فلدسپار، بیوتیت، آمفیبول و کوارتز است. ترکیب پلازیوکلازها متغیر است و از آندزین تا لابرادوریت تغییر می¬کند و آلکالی¬فلدسپارها در رده ارتوکلاز قرار می¬گیرند. همه آمفیبول¬ها از نوع ماگمایی بوده و در سه گروه آمفیبو-های کلسیک، آمفیبول¬های سرشار از آهن و آمفیبول¬های (Fe, Mg, Mn) دار قرار گرفته¬اند. بررسی وضعیت اکسیداسیون و احیایی ماگمای منشاء گرانیتوئیدهای منطقه بر اساس تركيب آمفیبول¬ها، نشان¬دهنده فوگاسيته بالای اکسيژن است. شواهد نشان می¬دهد که گرانیت¬های منطقه جبال بارز سری مگنتیتی بوده و ماگما در شرایط اکسیدان و در مرز ورقه¬های همگرا تشکیل شده است. بر اساس محاسبه¬های زمین دما فشارسنجی، بر اساس روش¬هایHamarstrom -Zen، Schmidt،Johnson -Rutherford، Smith - Andersonو Uchida، متوسط فشار محاسبه¬شده بین 54/1 تا 87/7 کیلوبار در تغییر است و عمق قرارگیری اتاق ماگمایی و شروع تبلور را 18 تا 23 کیلومتر می¬توان برآورد کرد. همچنین بر اساس دماسنج دو فلدسپار، دماي جایگیری گرانيتوئيدهاي جبال بارز به روش Anderson مابین 550 تا 750 و به روش Putirka مابین 710 تا 830 درجه سانتی¬گراد و بر اساس تیتانیوم در بیوتیت، مابین 670 تا 720 سانتی¬گراد در تغییر است. همچنین دماسنجی به روش هورنبلند پلاژیوکلاز دمای 578 تا 732 درجه سانتی¬گراد را برای به تعادل رسیدن این دو کانی نشان می¬دهد. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        3 - ارزیابی کیفیت آب زیرزمینی دشت دوزدوزان جهت مصارف کشاورزی با استفاده از رهيافت فازی
        حسين  رجب پور جعفر  ادراكي غلامرضا  احمدزاده
        دشت دوزدوزان در 80 کيلومتري جنوب شرقي تبريز قرار دارد و یکي از دشت¬هاي حاصل‌خيز آذربايجان¬شرقي است. اقتصاد اصلي ساکنان این منطقه بر پايه کشاورزي است و به تبع آن و با توجه به کمبود منابع آب¬های سطحی، عمده مصرف آب زيرزميني در بخش کشاورزي است. در اين تحقيق، کاربرد نظری مجم چکیده کامل
        دشت دوزدوزان در 80 کيلومتري جنوب شرقي تبريز قرار دارد و یکي از دشت¬هاي حاصل‌خيز آذربايجان¬شرقي است. اقتصاد اصلي ساکنان این منطقه بر پايه کشاورزي است و به تبع آن و با توجه به کمبود منابع آب¬های سطحی، عمده مصرف آب زيرزميني در بخش کشاورزي است. در اين تحقيق، کاربرد نظری مجموعه¬هاي فازي برای ارزيابي کيفيت آب نشان داده شده است. به¬منظور ارزيابي کيفيت آب کشاورزي دشت دوزدوزان به روش فازي، از 7 پارامتر موثر بر کيفيت آب زيرزميني استفاده شده است. بدين منظور، داده‌هاي کيفي 50 حلقه چاه آب‌ زيرزميني در سال آبي 1391-1390 تهيه شد. با استفاده از مدل فازي، کيفيت آب زيرزميني به سه طبقه مطلوب، قابل قبول و غير قابل قبول تقسيم شد. بر اساس نتايج، 17 نمونه در رده مطلوب و با سطح اطمينان 6/63 درصد تا 84 درصد و 28 نمونه در رده قابل قبول و با سطح اطمينان 48 درصد تا 5/64 درصد قرار گرفتند. 5 نمونه باقيمانده نيز در رده غير قابل قبول و با حداکثر سطح اطمينان 7/13 درصد قرار گرفتند. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        4 - تحولات دگرگونی و تخمین شرایط ترمودینامیکی مقطع دگرگونی حلب- میانج براساس شیمی کانی¬ها
        محبوبه  جمشیدی بدر گلزار  فرجی گوگردچی شهریار  محمودی
        دگرگونی¬های مقطع حلب- میانج بخشی از دگرگونی¬های پرکامبرین کمپلکس تکاب است که در شمال غرب ایران برونزد دارند. مقطع حلب- میانج شامل انواع سنگ¬های دگرگونی است که در رخساره¬ شیست سبز و آمفیبولیت دگرگون شده¬اند. شیمی پورفیروبلاست¬های گارنت در گارنت شیست¬ها در محدوده¬ آلماندن چکیده کامل
        دگرگونی¬های مقطع حلب- میانج بخشی از دگرگونی¬های پرکامبرین کمپلکس تکاب است که در شمال غرب ایران برونزد دارند. مقطع حلب- میانج شامل انواع سنگ¬های دگرگونی است که در رخساره¬ شیست سبز و آمفیبولیت دگرگون شده¬اند. شیمی پورفیروبلاست¬های گارنت در گارنت شیست¬ها در محدوده¬ آلماندن قرار می-گیرد. ترکیب کانی¬های آمفیبول در آمفیبول‎شیست و متادیوریت¬ها از نوع کلسیک و ترکیب شیمی آن¬ها از اکتینولیت تا مگنزیو هورنبلند متغیر است. ترکیب شیمی کانی¬های پلاژیوکلازها در محدوده¬ آلبیت تا الیگوکلاز قرار دارد. بیشترین دما برای سنگ¬های دگرگونی گارنت- شیستی بر اساس زوج کانی گارنت- بیوتیت¬ها، 552 درجه سانتی‎گراد تخمین زده که نشان‎دهنده رخساره¬ اپیدوت- آمفیبولیت هستند. دما و فشار دگرگونی بر اساس زوج کانی¬های آمفیبول- پلاژیوکلاز در آمفیبول، شیست¬ها و متادیوریت¬ها در حدود 420 تا 487 درجه سانتی‎گراد و 9/3 تا 7/6 کیلوبار تعیین شده است که نشانگر شروع رخساره¬ آمفیبولیت است؛ بنابراین درجه¬ زمین‎گرمایی بر مبنای سنگ¬های دگرگونی با پروتولیت¬های مختلف در محدوده¬ 29 تا 31 درجه¬ سانتی‎گراد بر کیلومتر است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        5 - سازوکار دگرشکلی‌های جوان در دشت تهران: تلفیق مشاهدات صحرایی و مدلسازی فیزیکی
        حوریه   علی‌بیگی مرتضی  طالبیان منوچهر  قرشي
        کلان‌شهر تهران به عنوان پایتخت ایران در دامنه جنوبی البرز مرکزی واقع گردیده است. گسل شمال تهران به عنوان اصلی‌ترین ساختار این گستره، در بخش شمالی شهر قرار گرفته و مخروط‌افکنه‌های آبرفتی را از سنگ‌های آتشفشانی رشته‌کوه البرز جدا می‌سازد. در داخل شهر گسل‌های دیگری نیز وجو چکیده کامل
        کلان‌شهر تهران به عنوان پایتخت ایران در دامنه جنوبی البرز مرکزی واقع گردیده است. گسل شمال تهران به عنوان اصلی‌ترین ساختار این گستره، در بخش شمالی شهر قرار گرفته و مخروط‌افکنه‌های آبرفتی را از سنگ‌های آتشفشانی رشته‌کوه البرز جدا می‌سازد. در داخل شهر گسل‌های دیگری نیز وجود دارند که به نظر می‌رسد از لحاظ ساختاری با گسل شمال تهران مرتبط می‌باشند. مطالعه عوارض ریخت‌شناسی مانند رودخانه‌ها و مخروط‌افکنه‌های آبرفتی نشان‌دهنده فعالیت گسل‌های این گستره می‌باشد که بر مبنای این مطالعات می‌توان کوتاه‌شدگی و حرکات چپگرد را در طول این گسل‌ها مشاهده نمود. علاوه بر گسل‌ها تعدادی چین‌خوردگی نیز در داخل دشت تهران وجود دارند. مشاهدات صحرایی در طول ترانشه‌های موجود در سطح شهر نشان می‌دهد که چین‌خوردگی‌های موجود در دشت تهران فعال بوده و رشد آنها ناشی از فعالیت گسل‌های موجود در زیر این چین‌ها می‌باشد. عموماً گسل‌های موجود در زیر این چین‌ها فاقد گسیختگی‌های سطحی بوده و یا همراه با گسیختگی‌های اندکی می‌باشند، و از این رو از نوع گسل‌های پنهان در نظر گرفته می‌شوند. امتداد این ساختارها نسبت به گسل شمال تهران به صورت مایل بوده است که به نظر می‌رسد ناشی از تغییرشکل‌های چپگرد در طول گستره تهران باشد. فاصله میان چین‌های فعال و گسل شمال تهران به تدریج از سمت باختر به سمت خاور افزایش می‌یابد. با استفاده از آزمایش مدلسازی تجربی تأثیر تغییر ضخامت و شیب رسوبات بر موقعیت تشکیل و امتداد ساختارها مورد بررسی قرار گرفته است. براساس نتایج حاصل از این آزمایش می‌توان استنباط نمود که هندسه، روند و فاصله میان این ساختارها احتمالا توسط عواملی مانند کوتاه‌شدگی مایل و افزایش ضخامت و شیب رسوبات کنترل می‌گردد. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        6 - ريز‌رخساره‌‌ها، محيط رسوبي وچینه نگاری سکانسی سازند قم در برش سطحي شرق سیاه کوه (جنوب گرمسار)
        محمود  جلالی عباس  صادقی محمد حسين  آدابي
        این مقاله نمایانگر تجزیه و تحلیل های چینه نگاری سکانسی در توالی نهشته‌های دریایی کم عمق الیگو - میوسن در رخنمون شرق کوه سیاه (جنوب گرمسار) است. این مطالعه بر اساس سنگ چینه‌نگاری، تعیین چهارچوب زمانی جهانی بر اساس بیوزون‌های استاندارد اروپایی، تعبیر و تفسیر رخساره‌‌ها، م چکیده کامل
        این مقاله نمایانگر تجزیه و تحلیل های چینه نگاری سکانسی در توالی نهشته‌های دریایی کم عمق الیگو - میوسن در رخنمون شرق کوه سیاه (جنوب گرمسار) است. این مطالعه بر اساس سنگ چینه‌نگاری، تعیین چهارچوب زمانی جهانی بر اساس بیوزون‌های استاندارد اروپایی، تعبیر و تفسیر رخساره‌‌ها، محیط رسوبی دیرینه و چينه‌نگاري سكانسي انجام شده است. در برش مورد مطالعه بخش‌های c1تا fاز سازند قم قابل تفکیک می‌باشند. مطالعات زیست چینه نگاری نشان داد که مجموعه فرامینیفرهای کف‌زی در محدوده مورد مطالعه مشابه با مجموعه فسیلی در غرب تتیس و خاورمیانه می‌باشد. سن سازند قم بر اساس مجموعه فرامینیفرهای بزرگ شاتین تا بوردیگالین (SBZ 23-25) تعیین شد. براساس مطالعات ميكروپالئونتولوژي انجام شده، سن بخش c1 که قبلا آکیتانین تعيين شده بود در شرق تاقدیس کوه سیاه، شاتین پسین (SBZ 23) می‌باشد. محیط رسوبی سازند قم مربوط به رمپ کربناته است. بر اساس نوع بافت رسوبی و درصد الوکم های اسکلتی و غیر اسکلتی تعداد 1 عدد رخساره سنگي و 13 عدد ریز رخساره از رمپ درونی تا رمپ بيروني تشخيص داده شده است. مطالعات چینه نگاری سکانسی در این برش منجر به شناسایی چهار سکانس درجه سوم گرديد. سکانس اول به سن شاتین دربرگیرنده بخش‌‌هاي c1و c2، سکانس دوم به سن آکیتانین در برگیرنده بخش‌هاي c3 وc4 و d و سکانس سوم و چهارم به سن بوردیگالین در بردارنده بخش‌های e و f می‌باشند. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        7 - كاني‌شناسي،‌ ژئوشیمي و خاستگاه نهشته بوكسيت رسي شیرین¬آباد،‌ جنوب شرق گرگان
        مریم شامانیان زهرا  مریدی
        نهشته بوكسيت رسی شیرین¬آباد با ضخامت حدود 8 متر و طول 1 کيلومتر در 60 کیلومتری جنوب شرق گرگان واقع شده ‌است. نهشته شیرین¬آباد به شکل يک افق چينه‌سان بین سنگ¬آهک¬های دولومیتی الیکا و شیل و ماسه¬سنگ¬های سازند شمشک قرار دارد. مرز زيرين اين افق به¬طور عمده موجی است،‌ در حال چکیده کامل
        نهشته بوكسيت رسی شیرین¬آباد با ضخامت حدود 8 متر و طول 1 کيلومتر در 60 کیلومتری جنوب شرق گرگان واقع شده ‌است. نهشته شیرین¬آباد به شکل يک افق چينه‌سان بین سنگ¬آهک¬های دولومیتی الیکا و شیل و ماسه¬سنگ¬های سازند شمشک قرار دارد. مرز زيرين اين افق به¬طور عمده موجی است،‌ در حالي¬که مرز بالايي آن با شيل و ماسه‌سنگ¬هاي فراديواره هم¬ساز و شارپ است. سنگ¬های درون این افق، بافت¬های پلیتومورفیک،‌ ریزدانه‌ای،‌ اووئیدي و پیزوئیدي را نشان می¬دهند. تجزيه¬وتحليل¬هاي بافتي، دو خاستگاه برجازا و نابرجازا را براي نهشته شیرین¬آباد نشان می¬دهد. این نهشته که دارای منطقه‌بندي دروني است و به چهار واحد مجزا قابل تفكيك است، به¬طور عمده از کائولینیت، آناتاز، روتیل، بوهميت، هماتیت،‌ گوتیت و برتیرین تشكيل شده ‌است. بر اساس داده‌هاي زمين‌شيميايي،‌ نهشته شیرین¬آباد محصول دگرساني و هوازدگي سنگ‌هايي با تركيب بازالت است. تلفيق داده¬هاي کاني¬شناسي و ژئو¬شيميايي نشان مي‌دهد كه اين نهشته در طي دو مرحله تشكيل شده است. ابتدا، مواد بوکسيتي و کاني¬هاي رسي بر اثر فرآيندهاي بوکسيت‌زايي درجازا از بازالت‌هاي قليايي تشکيل شده¬اند. سپس، اين مواد به حفرات کارستي انتقال يافته و نهشته بوكسيت رسی شیرین¬آباد را پديد آورده‌اند. جزييات مقاله