مقاله


کد مقاله : 139705109590153598

عنوان مقاله : ژئوشیمی رخساره¬های کانه¬دار و پهنه¬بندی دگرسانی در کانسار سولفید توده¬ای آتشفشانزاد باریت- سرب- مس ورندان، جنوب¬غرب قمصر

نشریه شماره : 45 فصل بهار 1397

مشاهده شده : 55

فایل های مقاله : 1.33 MB


نویسندگان

  نام و نام خانوادگی پست الکترونیک مرتبه علمی مدرک تحصیلی مسئول
1 فایق هاشمي Ha123@yahoo.com دانش آموخته کارشناسی ارشد
2 فردین موسیوند fmuosivand@yahoo.com استادیار دکترا
3 مهدی رضایی کهخائی Rezaei-Kahkhaei@yahoo.com استادیار دکترا

چکیده مقاله

کانسار سولفید توده¬ای آتشفشانزاد باریت- سرب- مس ورندان در جنوب¬غرب قمصر و در کمان ماگمائی ارومیه- دختر واقع شده است. کانه¬زائی در کانسار ورندان به‌صورت چهار زیرافق کانه¬دار و در واحد 1 (عمدتاً شامل توف¬های اسیدی و آندزیت) توالی آتشفشانی- رسوبی میزبان با سن ائوسن میانی- بالائی رخ داده است. رخساره¬های متمایز شده در این کانسار شامل: 1) رگه- رگچه¬ای، 2) مجموعه¬های برشی دهانه¬ای، 3) توده¬ای، 4) لایه¬ای- نواری و 5) رسوبات گرمابی- بروندمی آهن و منگنزدار می¬باشند. دگرسانی عمده در سنگ دیواره از نوع کلریتی- سیلیسی و سیلیسی- سریسیتی می¬باشد. دگرسانی کلریتی- سیلیسی همراه با رخساره‎های استرینگر و برشی در کمرپایین زیر افق‎های معدنی و در مرکز سیستم وجود دارد و دگرسانی سیلیسی- سرسیتی در اطراف بخش کلریتی زیرافق‎های معدنی و همچنین به همراه باریت قرار گرفته است. آنالیز الکترون میکروپروب برروی کانی¬های کلریت از کمرپایین (رخساره¬های استرینگر) زیرافق دوم و سوم نشان می¬دهد که این کلریت¬ها در رده کلریت¬های غنی از آهن و نزدیک به قطب کلینوکلر هستند که با ویژگی¬های کلریت در پهنه¬های دگرسانی کانسارهای سولفید توده¬ای آتشفشانزاد مطابقت نشان می¬دهند. بررسی¬های ژئوشیمیایی رخساره¬های کانه¬دار نشان می¬دهد که میزان عناصر Ag، As، Cu، Sb و Sr در بخش¬ چینه¬سان (لایه¬ای- نواری و توده¬ای) زیرافق سوم خیلی بالاتر از زیرافق¬های دیگر بوده و بطورمیانگین به ترتیب برابر 41، 273، 1945، 390 و 1013 ppm می¬باشند. در مجموع مطالعات ژئوشیمیایی نشان‌دهنده وجود پهنه¬بندی فلزی در این کانسار است که از ویژگی¬های کانسارهای VMS است. پهنه¬بندی فلزی ناشی از نفوذ سیالات داغ مس¬دار می¬تواند از گسترش پدیده پالایش پهنه¬ای و رخداد فراپالایش باشد که نتیجه آن شستشوی دوباره مس توسط سیال داغ گرمابی از مجموعه دهانه¬ای و ته¬نشست آن در داخل رخساره لایه¬ای- نواری می¬باشد. از میان رخساره¬های مختلف زیرافق¬های کانه¬دار کانسار ورندان، رخساره لایه¬ای- نواری زیرافق سوم برای استخراج عناصر کمیاب از جمله نقره می¬تواند دارای ارزش اقتصادی باشد.