مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228The identification of the recharge source in the important karstic springs of Khuzestan province using stable isotopes (18O and 2H)شناخت منابع تغذیه چشمه¬های کارستی مهم استان خوزستان با استفاده از ایزوتوپ¬های پایدار اکسیژن 18 و دوتریم00fa حمیدرضا محمدی بهزادباشگاه پژوهشگران جوان و نخبگاندکتر اسماعیلکلانتری عباس چرچيآرش ندریدانشگاه شهید چمران اهواز20171228Sabzab and Bibitalkhone Karst springs are the main discharging points of the Kamarun and Pabdeh karstic anticlines (Asmari dolomite and limestone) in Khuzestan province. The exposed surface of both anticlines are not sufficient to feed the aforementioned springs. According to the general water balance estimation and the discharge hydrographs of springs, there are important water resources in the region (including the Shahid Abbaspour dam reservoir as well as the Shirgun anticline in the vicinity of the host anticlines of springs) which could contribute in feeding the springs. All of water resources in the target (discharge) and the recharge area were sampled during two rainy (February 2013) and dry (July 2013) periods. The origin of the spring's waters in the target area evaluated using these isotope data, as well as the local meteoric water line (LMWL) in the study area. The average elevation of the recharge area and the probable recharge fraction from the water bodies resources in the region estimated for the springs. The results show that the recharge area elevation of the springs in the target area corresponds to the recharge area elevation in the neighboring karstic anticline. It was also revealed that the Shahid Abbaspour dam reservoir participate in recharging the Sabzab spring. However, the volume of input water from the dam reservoir in comparsion to Shirgun karstic catchment is not considerable.چشمه های کارستی سبزآب و بی بی تلخون از جمله چشمه های پرآب استان خوزستان هستند که به ترتیب از آهک های آسماری تاقدیس های کمارون و پابده تخلیه می‌گردند. سطح بیرون زده آهک های آسماری هر دو تاقدیس متناسب با حجم آب تخلیه شده از این چشمه ها نمی باشد. بر اساس بررسی های بیلان اجمالی و هیدروگراف تخلیه چشمه ها، منابع آب مهمی در منطقه مورد مطالعه وجود دارد (از جمله مخزن سد شهید عباسپور و همچنین تاقدیس شیرگون) که می توانند در امر تغذیه چشمه های یاد شده دخالت داشته باشند. بنابراین، جهت ارزیابی این موضوع، محتوی ایزوتوپ های پایدار 18O و 2H تمامی منابع آب موجود در منطقه هدف (تخلیه) و در منطقه تغذیه برای دو دوره تر (بهمن 91) و خشک (تیر 92) تعیین گردید. سپس، با استفاده از این نتایج ایزوتوپی و خط آب جوی محلی، به بررسی منشأ تغذیه چشمه های منطقه هدف پرداخته شد و ارتفاع منطقه تغذیه و سهم تغذیه احتمالی این چشمه‌ها از منابع آب موجود در منطقه تعیین گردید. نتایج نشان داد که ارتفاع منطقه تغذیه چشمه های منطقه هدف با ارتفاع آنها در تاقدیس کارستی شیرگون مطابقت دارد. همچنین، مشخص گردید که دریاچه سد شهید عباسپور در تغذیه چشمه سبزآب مشارکت دارد. با این حال، سهم آب دریافتی چشمه سبزآب از منبع یاد شده در مقایسه با آب دریافتی از تاقدیس شیرگون، چندان قابل ملاحظه نمی‌باشد. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9503

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228The role of silica fractal distribution in textural evolutions and gold mineralization processes in Ramand region (Qazvin Province)بررسی نقش توزیع فرکتالی سیلیس در تحولات بافتی و کانه¬زایی طلا در منطقه رامند (استان قزوین)00fa سید رضا مهرنیا دانشگاه پیام نور، تهران، ایران20171228Ramand region is a part of Urmia-Dokhtar magmatic belt that is located among a variety of crossed faulted structures and magmatic occurrences including Paleogene rhyolite and rhyodacite formations as the major related host units to hydrothermal ore deposits. Different kinds of clayey, silicified and Fe-rich alterations indicate a post magmatic vein type mineralization potential along Ramand crushed zones and structures. Well-developed alterations have been extended around volcanic extrusions with variety of textural zonation in quartz and chalcedonic vein systems similar to epithermal deposits. This research introduces a fractal based technique (Area-Concentration function) to obtain the priority map of Au-mineralization with an emphasis on quartzitic-pyritic textural evolutions in Ramand region. As a rule, self-organized crystallized textures (such as crustiform quartz) have more valuable ore content than glassy textures (vitrophiric), because of stepwise enrichment advantages in the hypogenic environment of epithermal deposits. Litho-geochemical sampling is the main and prior procedure for studying quartz textural zonation as well as instrumental quantitative measurement of the elements. Results showed a volcanic hosted formation with crustiform quartzitic textures is mineralized in the western part of Ramand region. Mineralized veins are specified by silica nonlinear distribution (SiO2) related to textural evolutions in the quartz-hematite facies (Au=820 ppb) as the main targets for detail explorations. منطقه اکتشافی رامند بخشی از نوار ماگمایی ارومیه-دختر است که به دلیل قرار گرفتن در ناحیه اثر گسل های متقاطع و رخنمون میزبان های ریولیتی و ریوداسیتی پالئوژن، تحت تاثیر سیالات ماگمایی قرار گرفته و نشانه های بارز کانه زایی هیدروترمال در آن مشاهده می گردد. گوناگونی کانی های رسی، کانی های خانواده سیلیس و دگرسانی ناشی از اکسیدها و هیدروکسیدهای آهن، از مظاهر فعالیت های پساماگمایی در منطقه رامند می باشند که در نواحی خرد شده، موجب توسعه رگه های معدنی شده است. تمرکز اغلب هاله های دگرسانی در اطراف توده های آتشفشانی بوده و در رگه های کوارتز کلسدونی، ناحیه بندی بافتی متنوعی به تبعیت از الگوی بافتی ذخایر اپی ترمال مشاهده می گردد. روش ارائه شده در این تحقیق مبتنی بر مطالعه تحولات بافتی در رگه های کوارتز-پیرتی منطقه رامند است که با استفاده از تایع فرکتال عیار-مساحت، امکان شناسایی مناطق امیدبخش معدنی و ارائه نقشه پیش داوری با اولویت اکتشاف طلا را فراهم نموده است. به‌صورت یک قاعده کلی، در رگه های سیلیسی با بافت های خودساماندهی شده (مانند کوارتز نواری)، محتوای فلزات گران بها بیشتر از رگه هایی است که بافت شیشه ای دارند (ویتروفیریک). علت این امر، مزیت غنی شدگی گام به گام در محیط های درونزاد منسوب به ذخایر اپی ترمال است. نمونه-برداری لیتوژئوشیمیایی منطقه پیش از بررسی تحولات بافتی آن انجام شده و از روش های آنالیز دستگاهی و میکروگرافی رگه ها به‌منظور بررسی تغییرات عیار طلا و تحولات بافتی کانی های سیلیس استفاده گردیده است. بر اساس نتایج این تحقیق، توزیع غیرخطی سیلیس (SiO2) و تحولات بافتی آن در رخساره کوارتز هماتیت نواری (با عیار طلای820 میلی گرم بر تن) مشاهده می گردد، که رخنمون های اصلی آن در غرب منطقه رامند قرار داشته و جهت ادامه فعالیت های اکتشافی فاز تفصیلی معرفی شده‌اند.   http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9504

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Geology, alteration, mineralization and geochemical study in copper mine, Golcheshmeh Area, South of Neyshbourزمین¬شناسی، دگرساني، كانه¬زايي و مطالعات ژئوشیمیایی در معدن مس، منطقه گل¬چشمه، جنوب نیشابور00faفاطمهنجمیدانشگاه فردوسی مشهدسید احمد مظاهریسعیدسعادتدانشگاه پیام نور تهران شمال اعظم انتظاری هرسینیدانشگاه پیام نور20171228The Golcheshmeh copper deposit is located in the NE of Iran (south of Neyshabour) at the margin of Sabzevar Structural Zone. Based on geological and labratory studies, the outcroped rocks consist of Eocene volcanic rocks such as andesite, basaltic- andesite and basalt that associated with the sedimentary and volcanosedimentry rocks including limestone, tuff and breccia. The alteration hosted andesitic layers include carbonatization, propylitization and less argilic and sericitic alterations. The carbonatization zone is the most important alteration in this area. Mineralization mainly occurs in Eocene or younger volcanic rocks as vein- veinlets, amygdaloidal fillings and some replacement and disseminated styles. According to the minerallographical studies, the main ores which contain copper are divided into oxide and sulfide types. Mineralization mainly consists of oxide phases and can be seen as contamination of fracture surfaces and filling pores or voids in the host rocks. The main oxide minerals are malachite, azurite and chrysocolla, and sulfide minerals are chalcocite, covellite, with some minor pyrite, chalcopyrite, bornite, digenit and also native copper. Chalcocite is the most abundant ore sulfide in this area. There are probably two generations of sulfides, the first generation is a primary ore that was formed directly in joints, cracks, and fractures from the ore-containing solution and currently is replaced by covellites; and, the second generation is chalcocite that was probably formed from the conversion of bornite and chalcopyrite through substitution under supergene conditions. In most cases, the observed intergrowth between copper ores suggests the multi-stage mineralization in this region. Geochemical studies of minor and trace elements indicate that the igneous rocks in this region are characterized by the calc-alkaline basalt characteristics and, in terms of tectonic setting, could be attributed to subduction zone-related continental arc magmatism. Moreover, based on the performed geochemical analyses, the copper grade in the region varies from 13668 to 164000 g/ton. On the basis of the results of this study and with respect to some evidences such as tectonic setting, host rock type, structure and texture of ore body, mineral paragenesis, shape of the ore body and associated elements, this area is compared to Manto type deposit located in Chile. Though there are some differences, it is suggested that golcheshmeh copper mine is classified in Cu- Manto type deposit. معدن مس گل چشمه در شمال شرق ایران (جنوب شهر نیشابور) در حاشیه زون ساختاری سبزوار واقع گردیده است. براساس مطالعات صحرایی و آزمایشگاهی، رخنمون های سنگی این منطقه شامل سنگ های آتشفشانی منسوب به ائوسن و یا جوان‌تر با ترکیب آندزیت تا بازالت به همراه واحدهای رسوبی، سنگ-آهک و میان لایه هایی از توف و برش می باشد. زون های دگرسانی مرتبط با لایه های آندزیتی - بازالتی شامل کربناتی شدن، پروپلیتیکی، اندکی سیلیسی، آرژیلیکی و سرسیتی می باشد و کربناتی شدن مهم‌ترین دگرسانی منطقه می باشد. کانه زایی به‌طور گسترده درمیان واحدهای آتشفشانی منسوب به ائوسن و یا جوان‌تر رخ داده و از نظر بافتی به‌صورت رگه ـ رگچه، پرکننده حفرات و فضاهای خالی (آمیگدالوئید)، دانه پراکنده، آغشتگی در پلاژیوکلازها و جانشینی صورت گرفته است. بر پایه مطالعات کانه نگاری صورت گرفته، کانه های اصلی حاوی مس به دو فاز اکسیدی و سولفیدی قابل تفکیک هستند که کانه زایی به‌طور عمده شامل فاز اکسیدی است و به‌صورت آغشتگی در سطوح شکستگی ها و خلل و فرج و یا پرکننده فضاهای خالی در سنگ میزبان مشاهده می شود. کانه های اکسیدی به‌صورت کانه های کربناتی و سیلیکاتی مس شامل مالاکیت، آزوریت و کریزوکلا بوده و کانه‌های سولفیدی مس شامل کالکوسیت، کوولیت، به مقدار جزئی کالکوپیریت، بورنیت، دیژنیت، تتراهدریت و همچنین مس خالص بوده که در این بین، کالکوسیت ها بیشترین فراوانی کانه های سولفیدی را دارا می باشند. کانه اصلی سولفیدی مس در این محدوده کالکوسیت می باشد که احتمالاً شاهد دو نسل از آن هستیم. نسل اول که به‌صورت اولیه و پراکنده در اکثر نقاط تشکیل شده است و نسل دوم کالکوسیت که از تبدیل بورنیت و کالکوپیریت به‌صورت جانشینی و در شرایط سوپرژن ایجاد شده است. مطالعات ژئوشیمیایی حاصل از این پژوهش نشان‌دهنده این است که سنگ های آتشفشانی موجود در منطقه ماهیت بازالت های کالک آلکالن با گرایش شوشونیتی را داشته و از نظر جایگاه زمین ساختی احتمالاً شاخص ماگماتیسم کمان قاره ای مرتبط با زون فرورانش می باشد. علاوه بر این، بر پایه نتایج حاصل از آنالیز عناصر کمیاب و نادر خاکی مقدار بالای Nb (بیش از 16 گرم در تن)، غنی شدگی Rb و نسبت (Zr/Nb)N ( کمتر از 2 و بین 7/0 تا 46/0) می تواند نشان دهنده ی آغشتگی ماگما با پوسته قاره ای ‌باشد. عدم وجود آنومالی مشخص از عنصر Eu نشان‌دهنده شرایط ذوب در حالت اکسیدان می باشد. با توجه به مطالعات صورت گرفته و با تأکید بر شواهد مختلف از قبیل محیط زمین ساختی، کانی شناسی و نوع سنگ دربرگیرنده، ساخت و بافت ماده معدنی، پاراژنز کانه‌نگاری، شکل ماده معدنی و عناصر همراه، این منطقه معدنی با ذخایر مس نوع مانتو واقع در شیلی مقایسه گردیده است و علیرغم پاره ای از تفاوت ها، می توان منطقه گل‌چشمه را در رده کانسارهای تیپ مس نوع مانتو طبقه‌بندی کرد. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9505

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Neotectonic zoning using morphometric indices in Lali – Gotvand area, Khuzestanپهنه‌بندی نوزمین¬ساختی با استفاده از شاخص¬های ریخت¬سنجی در منطقه لالی – گتوند، خوزستان00faطیبه احمدیدانشگاه گلستان عزیز رحیمی دانشگاه گلستان، حجت اله صفری دانشگاه گلستان، آرش برجستهسازمان آب و برق خوزستان20171228Quantitative assessment forms and effects of the Earth's surface and calculation of morphometry indices of rivers, river channel, and mountain fronts are the best methods for investigation of the active tectonics. The studied area is located in Dezful Embayment zone of the Zagros Simply Folded Belt. In this study, the tectonics and regional morphotectonics of Lali – Gotvand area are interpreted using digital elevation model. This research analyzed three indices including mountain front sinuosity (Smf), ratio of valley width to valley height (Vf) and stream length-gradient index (Sl). The morphometry indices were analyzed to determine tectonic activity according to general tectonic of Simply Folded Zagros and Dezful Embayment in Lali - Gotvand region in the north east of Khuzestan. After calculating the noted indices and information integration layers, the neotectonic zoning map were prepared as tectonic activity in 4 categories: very active, active, relatively active and non-active. According to these results, maximum tectonic activities have occurred in the North East based on stream length-gradient index, in East, North East, South East based on ratio of valley width to valley height and in North East, South East and central part based on mountain front sinuosity, respectively. The neotectonic zoning map shows the highest activity in the North, North East and Center and the lowest activity in the South of the study area. ارزیابی کمی اشکال و عوارض سطح زمین و محاسبه ی شاخص های ریخت سنجی رودخانه ها و مجرای رودها و پیشانی کوهستان ها از بهترین روش های بررسی زمین ساخت فعال می باشد. گستره مورد مطالعه در پهنه فروبار دزفول، در کمربند ساده زاگرس چین‌خورده قرار گرفته است. در این پژوهش با بهره گیری از مدل رقومی ارتفاع، زمین ساخت و ریخت زمین ساخت منطقه لالی - گتوند تفسیر شده است در این تحقیق برای تعیین فعالیت های زمین ساختی، با توجه به زمین ساخت کلی زاگرس ساده چین‌خورده و فروبار دزفول، سه شاخص پیچ‌وخم پیشانی کوهستان ، نسبت پهنای کف دره به ارتفاع آن و شاخص طول شیب رودخانه در منطقه ی لالی - گتوند در شمال خاوری خوزستان مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. پس از محاسبه ی شاخص های مذکور و تلفیق لایه های اطلاعاتی آن ها، نقشه پهنه بندی فعالیت نوزمین ساختی به‌صورت کمی در چهار رده خیلی فعال، فعال، نسبتاً فعال و غیرفعال تفکیک گردید. با توجه به نتایج به‌دست‌آمده به ترتیب شاخص طول شیب رودخانه حداکثر فعالیت زمین ساختی را در شمال خاوری، شاخص نسبت پهنای کف دره به ارتفاع آن حداکثر فعالیت را در خاور، شمال خاوری و شمال باختری و شاخص پیچ‌وخم پیشانی کوهستان بیشترین فعالیت را در شمال خاوری، جنوب خاوری و مرکز نشان می دهد. نقشه ی پهنه بندی نوزمین ساختی نشان می دهد بیشترین میزان فعالیت زمین ساختی در شمال، شمال خاوری و مرکز و کمترین فعالیت در جنوب است. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9506

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Magma mixing in Dehe Bala granodiorites and their mafic enclaves, SW of Boein Zahra: Evidence for I type calc-alkaline magmatism from both lithospheric mantle and lower crustal sourcesاختلاط ماگمایی در گرانودیوریت¬ها و انکلاوهای مافیک ده بالا: شاهدی برای ماگماتیسم کالک-آلکالن نوع I از دو منشا پوسته زیرین و گوشته لیتوسفریک00faزینب قرامحمدیدانشگاه تهرانفاطمهنجمیدانشگاه فردوسی مشهد20171228Dehe Bala granodioritic pluton with an E-W trend is exposed approximately 45 km south-west of Boein Zahra town, Qazvin province. This pluton includes several mafic microgranular enclaves (MMES) with diorite and quartz monzodiorite in composition. The ellipsoidal and rounded enclaves with 2 to 30 cm in sizes have been scattered in host granodiorites. The enclaves commonly have a sharp contact with the host granodiorites. Textural evidence indicative of disequilibrium condition, include plagioclase with oscillatory zoning and repeated resorption surfaces, acicular apatite and quartz ocelli as chemical and/or thermal changes in the melt during crystal growth and as evidence for occurrence of magma mixing. The enclaves enriched in LILES and LREES and are depleted in HFSES. The SiO2 content of the granodiorite ranges from 64.2 to 66.9 wt%. They are high-k calc-alkaline in composition, displaying a metaluminous character (A/CNK<1.1). Enrichment of incompatible elements such as La, Ce, Rb, Th, K and Nd coupled with negative anomalies of Ti, Ba, Eu, Nb and P implying the role of the lower crust in the formation of the granodioritic magma, but relatively high content of Mg value (0.39 – 0.43) suggest that the granodiorites were generated by mixing of mantle-derived mafic magma with felsic melt derived by partial melting of lower crust. The MMEs are characterized by relatively low contents of SiO2 = 52.8–58.2 wt%, moderate K2O=1.4-3.8 and high Mg (0.4 -0.46). Geochemical features and values of Dy/Yb=1.6 – 1.8 in MMES suggest that enclave magmas were derived by partial melting of the mantle wedge in the spinel–garnet transition zone and they have partially evolved in contact with fusion of crust-derived felsic magmas. توده گرانودیوریتی ده بالا با روند شرقی - غربی در 45 کیلومتری جنوب غرب بویین‌زهرا، در استان قزوین برونزد دارد. این توده حاوی انکلاوهای میکروگرانولار مافیک متعدد با ترکیب دیوریت - کوارتزمونزودیوریت است. انکلاوها با اشکال گرد شده و بیضوی با اندازه های دو تا 20 سانتی متر در گرانودیوریت های میزبان پراکنده شده اند. انکلاوها عموماً تماس ناگهانی با گرانودیوریت های میزبان دارند و از مجموعه کانی های آذرین تشکیل شده اند. وجود شواهد بافتی نشان‌دهنده عدم تعادل از قبیل حضور پلاژیوکلازهایی با زونینگ ترکیبی و سطوح تحلیلی مکرر، سوزن های آپاتیت و کوارتزهای اوسلی در انکلاوها نشانه تغییرات شیمیایی و یا حرارتی مذاب در حین رشد بلور و شاهدی برای وقوع اختلاط ماگمایی هستند. انکلاو ها از LREES و LILES غنی شده و از HFSES تهی شده هستند. گرانودیوریت ها با محتوای 9/66-2/64= SiO2، از نوع کالک آلکالن غنی از پتاسیم بوده و مشخصات سنگ های متا آلومین (1/1>A/CNK) را نشان می دهند. غنی شدگی از عناصر ناسازگار La, Ce, Rb, Th, K وNd در کنار آنومالی منفیTi, Ba, Eu, Nb و P دلالت بر نقش پوسته زیرین در شکل گیری ماگمای سازنده گرانودیوریت ها دارد، اما محتوای نسبتاً بالای≠Mg ( 43/0- 039/0) پیشنهاد می کند که گرانودیوریت های ده بالا از اختلاط ماگمای مافیک حاصل از گوشته با ماگمای فلسیک پوسته به وجود آمده باشند. انکلاوها با مقادیر نسبتاً پایین 2/58- 8/52=SiO2، 92/0- 77/0=A/CNK، مقدار متوسط پتاسیم 8/3-4/1=K2O و مقدار نسبتاً بالای (46/0-4/0)≠Mg مشخص می شوند. بر اساس ویژگی های ژئوشیمیایی و مقادیر 8/1-6/1=Dy/Yb، به نظر می رسد ماگمای سازنده انکلاوها از ذوب بخشی گوه گوشته در زون انتقالی اسپینل- گارنت حاصل شده و در تماس با ماگماهای فلسیک حاصل از ذوب پوسته، تا حدی متحول شده باشد. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9507

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Magma mixing in Dehe Bala granodiorites and their mafic enclaves, SW of Boein Zahra: Evidence for I type calc-alkaline magmatism from both lithospheric mantle and lower crustal sourcesاختلاط ماگمایی در گرانودیوریت¬ها و انکلاوهای مافیک ده بالا: شاهدی برای ماگماتیسم کالک-آلکالن نوع I از دو منشا پوسته زیرین و گوشته لیتوسفریک00faزینب قرامحمدیدانشگاه تهرانعلی کنعانیاندانشکده زمین‎شناسی، پردیس علوم، دانشگاه تهرانمحسنضرغامدانشگاه پیام نور تهران20171228Dehe Bala granodioritic pluton with an E-W trend is exposed approximately 45 km south-west of Boein Zahra town, Qazvin province. This pluton includes several mafic microgranular enclaves (MMES) with diorite and quartz monzodiorite in composition. The ellipsoidal and rounded enclaves with 2 to 30 cm in sizes have been scattered in host granodiorites. The enclaves commonly have a sharp contact with the host granodiorites. Textural evidence indicative of disequilibrium condition, include plagioclase with oscillatory zoning and repeated resorption surfaces, acicular apatite and quartz ocelli as chemical and/or thermal changes in the melt during crystal growth and as evidence for occurrence of magma mixing. The enclaves enriched in LILES and LREES and are depleted in HFSES. The SiO2 content of the granodiorite ranges from 64.2 to 66.9 wt%. They are high-k calc-alkaline in composition, displaying a metaluminous character (A/CNK<1.1). Enrichment of incompatible elements such as La, Ce, Rb, Th, K and Nd coupled with negative anomalies of Ti, Ba, Eu, Nb and P implying the role of the lower crust in the formation of the granodioritic magma, but relatively high content of Mg value (0.39 – 0.43) suggest that the granodiorites were generated by mixing of mantle-derived mafic magma with felsic melt derived by partial melting of lower crust. The MMEs are characterized by relatively low contents of SiO2 = 52.8–58.2 wt%, moderate K2O=1.4-3.8 and high Mg (0.4 -0.46). Geochemical features and values of Dy/Yb=1.6 – 1.8 in MMES suggest that enclave magmas were derived by partial melting of the mantle wedge in the spinel–garnet transition zone and they have partially evolved in contact with fusion of crust-derived felsic magmas. توده گرانودیوریتی ده بالا با روند شرقی - غربی در 45 کیلومتری جنوب غرب بویین‌زهرا، در استان قزوین برونزد دارد. این توده حاوی انکلاوهای میکروگرانولار مافیک متعدد با ترکیب دیوریت - کوارتزمونزودیوریت است. انکلاوها با اشکال گرد شده و بیضوی با اندازه های دو تا 20 سانتی متر در گرانودیوریت های میزبان پراکنده شده اند. انکلاوها عموماً تماس ناگهانی با گرانودیوریت های میزبان دارند و از مجموعه کانی های آذرین تشکیل شده اند. وجود شواهد بافتی نشان‌دهنده عدم تعادل از قبیل حضور پلاژیوکلازهایی با زونینگ ترکیبی و سطوح تحلیلی مکرر، سوزن های آپاتیت و کوارتزهای اوسلی در انکلاوها نشانه تغییرات شیمیایی و یا حرارتی مذاب در حین رشد بلور و شاهدی برای وقوع اختلاط ماگمایی هستند. انکلاو ها از LREES و LILES غنی شده و از HFSES تهی شده هستند. گرانودیوریت ها با محتوای 9/66-2/64= SiO2، از نوع کالک آلکالن غنی از پتاسیم بوده و مشخصات سنگ های متا آلومین (1/1>A/CNK) را نشان می دهند. غنی شدگی از عناصر ناسازگار La, Ce, Rb, Th, K وNd در کنار آنومالی منفیTi, Ba, Eu, Nb و P دلالت بر نقش پوسته زیرین در شکل گیری ماگمای سازنده گرانودیوریت ها دارد، اما محتوای نسبتاً بالای≠Mg ( 43/0- 039/0) پیشنهاد می کند که گرانودیوریت های ده بالا از اختلاط ماگمای مافیک حاصل از گوشته با ماگمای فلسیک پوسته به وجود آمده باشند. انکلاوها با مقادیر نسبتاً پایین 2/58- 8/52=SiO2، 92/0- 77/0=A/CNK، مقدار متوسط پتاسیم 8/3-4/1=K2O و مقدار نسبتاً بالای (46/0-4/0)≠Mg مشخص می شوند. بر اساس ویژگی های ژئوشیمیایی و مقادیر 8/1-6/1=Dy/Yb، به نظر می رسد ماگمای سازنده انکلاوها از ذوب بخشی گوه گوشته در زون انتقالی اسپینل- گارنت حاصل شده و در تماس با ماگماهای فلسیک حاصل از ذوب پوسته، تا حدی متحول شده باشد. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9508

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228The study of geochemistry and mineralogy of the adakitic rocks in Monavvar village, North of Tabriz, NW of Iranبررسی ژئوشیمی و کانی¬شناسی سنگ¬های آداکایتی روستای منور، شمال تبریز (شمال¬غرب ایران)00faمهدیه فاضلی حقدانشگاه تبریزنصیر عاملدانشگاه تبریز احمد جهانگیری دانشگاه تبریز20171228The study area is located 35 kilometers northwest of Tabriz. Based on stratigraphic evidences, age of volcanic rocks in Monavvar area is Mio-Pliocene and Plio – Quaternary. According to geological structure, it is part of the western Alborz – Azerbaijan zone. Most of the volcanic rocks are dacite, rhyodacite, andesite, basaltic andesite and trachyandesite. In the spider diagrams these rocks show enrichment of HREE and HFSE elements over LREE and LILE, depletion and negative anomalies for Ti, Nb and Ta (TNT) and Ba/Nb, Ba/Ta. These properties indicate that their formation could occur in the continental arcs and post collisional arcs. High levels of SiO2 equal to 55 to 66 %wt, low levels of MgO, Y, Yb and Sr/Y and La/Yb represent the formation of high silica adakitic magma in the region. According to this evidence and REE distribution patterns, formation of magma was probably from asthenospheric mantle garnet – lherzolite source. منطقه مورد مطالعه در 35 کیلومتری شمال غرب تبریز واقع شده است. بر اساس شواهد چینه ای سنگ-های آتشفشانی منطقه منور، سنی از میو- پلیوسن تا پلیو- کواترنری داشته و از نظر زمین شناسی ساختاری بخشی از زون البرز باختری – آذربایجان به شمار می روند. سنگ های آتشفشانی بیشتر از نوع داسیت، ریوداسیت، آندزیت، آندزیت بازالت و تراکی آندزیت می باشند. در نمودارهای عنکبوتی، این سنگ ها غنی‌شدگی از عناصر LREE و LILEنسبت به HREE و HFSE، تهی شدگی و آنومالی منفی Ti، Nb و Ta (TNT) و نسبت های بالای Ba/Nb و Ba/Ta را نمایان می سازند که نشانگر شکل گیری آنها در قوس های قاره ای و قوس های بعد از تصادم هستند. مقادیر بالای SiO2 برابر با 55 تا 66 درصد وزنی و پایین بودن مقادیر MgO، Y و Yb و نسبت های بالایSr/Y و La/Yb بیانگر شکل-گیری آنها از یک ماگمای آداکایتی پرسیلیس در منطقه است. با وجود این شواهد و بررسی الگوهای پراکندگی عناصر نادر خاکی نشان دهنده تشکیل ماگما از ذوب بخشی پوسته ضخیم شده پس از برخورد است. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9509

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Potentiometric analysis of Manjil water sediments using GISپتانسیل سنجی رسوبات آبراهه‌ای منجیل با استفاده از GIS00faنسیم حیدریان دهکردیجهاد دانشگاهیمحمدحسن توکلجهاد دانشگاهی سیما پورمحمدیدانشگاه آزاد واحد تهران شمال20171228Manjil 1: 50000 Sheet is located in the range of 490 30 to 490 15 longitude and 360 30 to 360 45 in geographic latitudes. This area is tectonically located in the Alborz Zone. In this area, rocks from the Paleozoic, Mesozoic, and Cenozoic Eras are cropped out. The volcanic rocks with basic compositon and high intensity alteration are the oldest rocks in the area. Ore minerals in this area can be categorized into mineralizations associated with intermediate to acid volcanic and mineralizations associated with felsic intrusions. The results of processing of samples showed that the Manjil study sheet had a high mineralization potential and, based on these results, several promising areas were introduced for the control field anomalies. The major anomalies are Zn, Au, Cu, Mn, Pb and Fe. ورقه 1:50000 منجیل در محدودة 15 49 تا 30 49 طول جغرافيائي و 30 36 تا 45 36 عرض جغرافيائي واقع شده است. این منطقه از نظر ساختماني، در زون البرز قرار دارد. در این محدوده سنگ‌هایی از دوران پالئوزوییک، مزوزوییک و سنوزوییک رخنمون دارند. سنگ‌های آتشفشانی با ترکیب بازیک تا متوسط که به شدت دگرسان شده‌اند، قدیمی‌ترین سنگ‌های منطقه را تشکیل می دهند. از کانی‌سازی‌های این محدوده می‌توان به کاني‌سازي‌هاي مرتبط با ولکانيک‌هاي حدواسط تا اسيدي و کاني‌سازي‌هاي مرتبط با توده‌هاي نفوذي فلسيک اشاره نمود. نتايج پردازش نمونه‌ها نشان داد که برگه مورد مطالعه‌ی منجیل از پتانسيل بالائي برخوردار بوده و بر این اساس چندین محدوده اميدبخش جهت کنترل صحرائي آنومالی‌ها معرفي گردید. عمده این آنومالي ها را Zn, Au، Cu، Mn، Pb وFe تشکيل داده اند. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9510

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Analysis of structural relation between Hatamabad Syncline and Dasht-e-Bayaz active fault, North of Qayen - East of Iran.پیوند ساختاری ناودیس حاتم آباد با گسل فعال دشت بیاض، شمال قاین- شرق ایران00faمرتضی گلچین مهندسين مشاور پارسي كان كاواسماعیل اله پوردانشگاه پیام نور بیرجندمحمودرضا هیهات دانشگاه بیرجندمحمدمهدی خطیبدانشگاه بیرجند20171228Hatamabad syncline is located 40 km north of Qayen and with an area of more than 190 km2. In this study, the geometric - kinematic analysis of this syncline was assessed to understand the genetic relation between this structure and Dasht-e-Bayaz active fault. Hatamabad syncline is situated in Dasht-e-Bayaz fault segmentations gap and its S shape is the result of a sinisteral strike slip movement, raised a lot of questions about the effect of Dasht-e-Bayaz sinisteral fault. Geometric analysis of structural cross sections, determine maximum strain trend 221 or 41 degrees for the Hatamabad syncline. This shows good correlation with stress trend of Dasht-e-Bayaz fault. In addition mechanism of Mohammad Abad -e- Alam fault along with its stress trend 217 or 37 degrees that is obtained by right dihedral method, proves S- shape of Hatamabad syncline. Finally the Hatamabad syncline was deformed due to its location in a sinisteral transpression zone between Dasht-e-Bayaz sinisteral fault with a reverse parameter and Mohammad Abad -e- Alam reverse fault with sinisteral strike slip component. ناودیس حاتم آباد در 40 کیلومتری شمال قاین واقع شده است و گستردگی آن 190 کیلومتر مربع است. تحلیل هندسی و جنبشی این ناودیس برای بررسی پیوند ساختاری آن با گسل فعال دشت بیاض موضوع این نوشتار است. قرار گرفتن ناودیس حاتم آباد در محل گسست قطعات گسلی دشت بیاض و شکل S مانند این ناودیس، که حاکی از تاثیرپذیری از یک حرکت راستالغز چپگرد است، سوالات زیادی را در مورد احتمال تاثیر گسل چپگرد دشت بیاض بر آن مطرح نموده است. تحلیل هندسی مقاطع ساختاری، راستای کرنش بیشینه 221 یا 41 درجه را برای ناودیس حاتم آباد ارائه می‌نماید که با راستای تنش مربوط به گسل دشت بیاض تطابق خوبی نشان می‌دهد. سازوکار گسل محمدآباد علم به همراه راستای تنش 217 یا 37 درجه که به روش دووجهی عمود برهم، به‌دست‌آمده است، نیز شکل S مانند ناودیس حاتم آباد را توجیه می‌کند. بنا به آنچه ذکر گردید ناودیس حاتم آباد در اثر قرار گرفتن در یک زون ترافشارشی چپگرد، بین گسل چپگرد با مولفه معکوس دشت بیاض و گسل محمدآباد علم با سازوکار معکوس و مولفه امتدادلغز چپگرد دچار تغییر شکل شده است. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9511

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-7128114320171228Structural elements of southern Mahallat metamorphic complexعناصر ساختاری مجموعه دگرگون جنوب محلات00faسمیه رضایی‌نژادپژوهشکده علوم زمین محمدرضا شیخ‌الاسلامیپژوهشکده علوم زمینرامینمالدارمنیره پشت کوهی سازمان زمین¬شناسی و اکتشافات معدنی کشور20171228Metamorphic, sedimentary and igneous rocks of Precambrian to recent age outcropped in the south of Mahallat. The metamorphic rocks of the study area form the western part of the Muteh-Golpaygan metamorphic complex, situated in the central part of the Sanandaj-Sirjan Zone. These rocks are separated from younger non-metamorphic rocks by normal faults. The main lithology is schist, marble, gneiss and amphibolite. These rocks confirm three successive and prograde deformations as well as three stages of metamorphism. The first stage of deformation created isoclinal and intrafolial folds, first generation boudins and first generation foliation in amphibolite to greenschist facieses. The second stage of deformation is identified by formation of second generation folds, second generation boudins and mylonitic foliation in a greenschist facies. Finally, the third stage of deformation occurred in ductile-brittle condition and is associated with decrease of deformation. The contact metamorphism is the result of the several intrusive rocks that were identified by formation of the metamorphic aureoles, hornfelse or scarns, and in microscopic scale by recrystallization of new minerals or obliteration of former structures. در جنوب شهرستان محلات، مجموعه سنگ های دگرگونی، رسوبی و ماگمایی به سن پرکامبرین تا عهد حاضر رخنمون دارند. سنگ های دگرگونی این ناحیه، بخش باختری مجموعه دگرگونی موته-گلپایگان، در بخش مرکزی پهنه سنندج-سیرجان را تشکیل می دهند. این مجموعه دگرگونی توسط گسل های عادي از سنگ هاي رسوبی جوان تر جدا شده است. سنگ‌شناسی غالب این مجموعه از شیست، مرمر، گنایس و آمفیبولیت تشکیل شده که سه مرحله متوالی دگرریختی پیشرونده 1 ,D2 ,D3D و سه مرحله دگرگونی را تحمل نموده اند. مرحله اول دگرریختی (1D) با ایجاد چین های یال موازی و بین برگوارگی، بودین های کششی نوع اول و برگوارگی تفریقی در رخساره آمفیبولیت تا شیست سبز عمل کرده است. مرحله دوم دگرریختی (2D) با محو آثار دگرریختی اول و ایجاد چین های فشرده تا برگشته نسل دوم و ایجاد برگوارگی میلونیتی و ایجاد نسل دوم بودین ها در رخساره شیست سبز ادامه یافته است. سرانجام دگرریختی مرحله سوم (3D) در شرایط شکنا–شکل پذیر رخ داده و با کاهش شدت دگرریختی در سنگ های منطقه همراه است. دگرگونی مجاورتی منطقه، نتیجه تزریق توده های نفوذی متعددی است که ایجاد هاله های دگرگونی، تشکیل هورنفلس و یا اسکارن و در مقیاس میکروسکوپی تشکیل کانی های جدید و یا تبلور و به‌هم‌ریختگی و محو آثار و ساختارهای قبلی را به دنبال داشته است. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9512