مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Temporal evolution of faults in Ziaran region, shoutwestern of central Alborzتکامل زمانی گسل های منطقه زیاران در جنوب غربی البرز مرکزی110faالهاماسدی مهماندوستیدانشگاه خوارزمی20151215Ziaran area is located in the southwestern part of the central Alborz range (northern Iran) where a complete series of rocks from Paleozoic to Tertiary are exposed. Thus, the area is suitable for temporal evolution of structures in this part of the range. The study area is bounded by the Taleghan Fault to the south, the Tekie Fault to the east, and the Ahurak Fault (Western continuation of the North Qazvin Fault) to the North. In this research, kinematic analysis of these faults and other related structures are presented to elucidate their structural evolution during Tertiary, considering the relationship between present structure and the dominant Tertiary deformation phases. The data obtained from analysis of the Taeghan Fault implies the basement involvement nature of the fault and its evolution during the inversion of an initial normal fault since Late Cretaceous (at least). This inversion led to thrusting of the Paleozoic and Mesozoic rocks over the Eocene units. Based on E-W strikes of the Taleghan and Ahurak faults and their reverse components, it might be suggested that they have been formed as result of a N–S compression phase before the Miocene. During the Miocene, the final collision between the Arabian Plate and Central Iran has occurred (with approximate oblique trend of SSW-NNE). This change of trend resulted in variation on the main faults kinematics across the area such as change in kinematics of the Taleghan Fault to left lateral strike-slip and that of the Ahurak Fault to right lateral strike-slip. Due to SSW motions of the Caspian basin toward the central Iran, left lateral transperssion tectonics have dominant since Pliocene. This movement led to reactivation of the basement faults and their effect have resulted in formation of several left lateral strike slip faults, as its riddle shear faults inside the study area. منطقه زیاران در جنوب غرب رشته کوه البرز (شمال ایران) قرار داشته و به دلیل قرار گرفتن در ادامه غربی گسل مشاء و طالقان و همچنبن داشتن توالی از واحدهای پالئوزوییک تا ترشیری محل مناسبی در بررسي تکامل ساختاری جنوب البرز مرکزی محسوب می شود. این منطقه به وسیله گسل طالقان از جنوب، گسل تکیه از شرق و گسل اهورک (ادامه غربی گسل شمال قزوین) از شمال محدود شده است. در این مقاله تحلیل جنبشی این گسل ها و ساختارهای موجود در حد فاصل آن ها ارائه شده و سعی شده تا با توجه به ارتباط زماني بين ساختارهاي موجود با فازهاي دگرشکلي حاکم بر اين منطقه تکامل زمانی ساختاری برای جنوب غرب البرز مرکزی ارائه شود. داده های بدست آمده از تحلیل گسل طالقان بیانگر پی سنگی بودن این گسل و تکامل آن درخلال وارون شدگی یک گسل نرمال اولیه حداقل پس از كرتاسه پاياني و در اثر يک فاز فشارشي شمالي_ جنوبي است. اين وارون شدگي باعث رانده شدن مجموعه هاي پالئوزوییک و مزوزوییک بر روی واحدهای ائوسن شده است. در ميوسن برخورد نهائي صفحه عربي و ايران مرکزی در راستای شمال- شمال شرق به صورت مايل صورت گرفته است که در نتیجه آن توسعه گسل های معکوس با روند شمال غرب- جنوب شرق مانند گسل تکیه شده است. این تغییر روند باعث تغيير در سازوکار گسل هاي اصلی منطقه چون تغییر سازوکار معکوس گسل طالقان به حرکت راستالغز چپ گرد و گسل اهورک به راستالغز راست گرد شده است. ادامه این حرکت در پلیوسن که با حرکت پوسته خزر به سمت جنوب- جنوب غرب همراه بوده است و موجب زمين ساخت ترافشارش چپ گرد در البرز شده که با تجديد فعاليت گسل هاي پي سنگي همراه بوده و موجب تشکیل گسل های کوچکتر در داخل منطقه مورد مطالعه و از نوع ریدل شده است.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9372

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Application of artificial neural network and satellite images for potential exploration mapping in GIS environmentتهیه نقشه‌های پتانسیل معدنی با استفاده از سلول عصبی و سنجش از دور در محیط GIS110fa20151215Mineral exploration is a complex task that often requires the use of satellite imagery, geochemical and geophysical data in order to achieve a better result. The following study is a result of a research about Artificial Neural Network (Back propagation) in GIS environment to determine areas of Cr anomalies in Baneh (Kurdistan). Images of Landsat TM (the date 11/2002) has been used to determine rock alterations in the region. For determination of rock alterations and pyrite oxidation, we used band ratios 1 +2 +3 / 4 +3 and 2-3 +1 / 8 +4. Also field observations and petrography of thin section were used to control the results. GIS data and the results of the geochemical analysis were used in neural network data processing. Four types of neurons were used in the first layer. Also, 50 neurons in the second layer and 1 neuron in output layer were used. By using of the network, Cr potential maps with high accuracy of 86% were estimated (compared to ground data). This method is based on the numerical data and compared to conventional techniques (knowledge base) which has more advantages. The results showed that the use of satellite imagery and neural cells may play a significant role in geochemical mapping of mineral potential. در این مطالعه از شبکه عصبی مصنوعی (پس انتشار خطا) و تصاویر ماهواره‌ای (جهت تعیین دگرسانی‌ها در منطقه) در محیط GIS جهت تعیین مناطق دارای آنومالی کروم در منطقه بانه (استان کردستان) استفاده شد. تصاویر لندست TM (مربوط به تاریخ 11/2002) برای استخراج داده‌های ورودی جهت تعیین دگرسانی‌ها در منطقه استفاده شد. دگرسانی‌های اکسیداسیون و پیریتی منطقه با استفاده از تصاویر سنجش از دور (با استفاده از نسبت‌های باندی 1+2+3/4+3 و 2-3+1/8+4) و به کمک مشاهدات صحرایی و مقاطع نازک برداشت شده از منطقه و تطبیق آن‌ها با تصاویر ماهواره‌ای استخراج شد. داده‌های جمع‌آوری شده، بعد از انجام تحلیل‌ها و پیش پردازش‌های لازم، برای ورود به شبکه آماده گردیدند. سلول عصبی مورد استفاده، حاوی 4 عصب در لایه اول ، 50 عصب در لایه دوم و 1 عصب در لایه خروجی می‌باشد. با استفاده از شبکه مذکور نقشه پتانسیل معدنی کروم با دقت بالایی در حدود %86 (نسبت به داده‌های زمینی برداشت شده) تخمین زده شد. این روش، روشی داده مبنا بوده (داده‌ها به صورت عددی می‌باشند) و در مقایسه با روش‌های مرسوم (دانش مبنا)، دارای مزایای بیشتری است. نتایج نشان داد که استفاده از تصاویر ماهواره‌ای و سلول‌های عصبی مصنوعی می‌تواند در تهیه نقشه پتانسیل معدنی نقش به سزایی ایفا کند.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9373

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Thermobarometry, geochemistry and tectonic setting interpretation of migmatitic metabasites of Soltan Abad metamorphic complex (NE Sabzevar)دما-فشارسنجی، ژئوشيمي و تفسیر جایگاه تکتونیکی متابازيت¬هاي ميگماتيتي مجموعه دگرگوني سلطان¬آباد (شمال¬شرق سبزوار)110fa20151215 Soltan Abad metamorphic complex is located in NE of the Sabzevar ophiolites. Migmatitic metabasites are cropped out next to the trondhjemitic body, in the western part of this metamorphic complex. Thermobarometric calculations of these metabasites indicate that the metamorphic process has taken place at temperature higher than 650°C and pressure more than 15 Kb. Under these conditions, migmatitic structures have been created by partial melting process as Grt-hornblenditic melanosome and tonalitic-trondhjemitic leucosome with adakitic characteristics. Rare earth elements pattern of melanosome as positive slope and heavy rare earth elements enrichment and amphibole-bearing leucosome as negative slope and light rare earth elements depletion indicating partial melting event has occurred at high pressure and garnet stability conditions as well. Upward convex of rare earth elements pattern in the amphibole-rich leucosome and middle rare earth elements enrichment are compatible with amphibole accumulation. Adakitic composition of leucosome in the migmatitic metabasites and the age of their generation are similar to the adjacent tonalitic-trondhjemitic bodies. Probable scenario for the migmatitic metabasites contain metamorphism and partial melting of subducted oceanic slab at depth higher than 50 Km in a hot subduction zone and the creation of garnet-hornblenditic melanosome and tonalitic-trondhjemitic leucosome with adakitic characteristics. مجموعه دگرگوني سلطان آباد در شمال شرق افيوليت هاي سبزوار واقع است. در بخش غربی این مجموعه دگرگونی و در مجاورت با توده ترونجمیتی متابازیت های میگماتیتی برونزد دارند. محاسبات دما- فشارسنجی این متابازیت ها نشان دهنده آن است که فرایند دگرگونی در دمای بیش تر از650 درجه سانتی گراد و فشار بالاتر از 15 کیلوبار روی داده است. تحت این شرایط، فرایند ذوب بخشی باعث ایجاد ساختارهای میگماتیتی به صورت ملانوسوم گارنت-هورنبلندیتی و لوکوسوم تونالیت-ترونجمیتی با ویژگی های آداکیتی شده است. الگوی عناصر نادر خاکی ملانوسوم با شیب مثبت و غنی شدگی از عناصر نادر خاکی سنگین و لوکوسوم آمفیبول دار با شیب منفی و تهی شدگی از عناصر نادر خاکی سنگین، نیز بیان گر انجام رخداد ذوب بخشی در فشار بالا و تحت شرایط پایداری گارنت بوده است. در لوکوسوم غنی از آمفیبول تحدب رو به بالای الگوی عناصر نادر خاکی و غنی شدگی از عناصر نادر خاکی متوسط با تمرکز آمفیبول در آن ها سازگار می-باشد. ترکیب آداکیتی لوکوسوم متابازیت های میگماتیتی و سن تشکیل آن ها مشابه توده های تونالیت-ترونجمیتی هم جوار می باشد. سناریوی محتمل در رابطه با متابازیت های میگماتیتی شامل دگرگونی و ذوب بخشی صفحه اقیانوسی فرورو در اعماق بیش تر از 50 کیلومتر یک زون فرورانش داغ و تشکیل ملانوسوم گارنت-هورنبلندیتی و لوکوسوم تونالیت-ترونجمیتی با ویژگی های آداکیتی است.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9374

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Paleostress and stress phases separation analyses using fault slikenlines of the Dasht-e-Arjan graben, southwestern Iran.تحليل تنش ديرينه و تفكيك فازهاي تنش با استفاده از خش‌لغزهاي گسلي فروبوم دشت ارژن، جنوب باختر ايران110fa20151215 The NE oriented Dasht-e- Arjan graben is located about 65 Km west of Shiraz and is formed as a result of segmentations of the active Kare-e-Bas fault. This extensional graben bounded by two boundary east-Arjan and west-Arjan faults perpendicular to the Shahneshin and Salamati anticlines. Analysis of data from slickenlines was used to reconstruct the orientations effective stress using graphic method (fault-slip inversion technique). The position and trend of the local stresses are, σ1 is NNE, N23°E, 72º and σ3 is SE, S58°E, 26° and σ2 , is SW S34°W, 10°, respectively. Based on the study of fault-slip data and slickenside lineation, using the multiple inverse methods, two phases of stress are extracted. An early tension stress field caused faulting with the SW trend in the area, while the later stress phase is resulted in occurrence of young joint system in the area. فروبوم دشت ارژن با جهت شمال خاور، در 65 كيلومتري باختر شيراز در اثر فعاليت قطعه‌هائي از گسل فعال كره‌بس تشكيل شده است. اين فروبوم كششي، به‍وسيله گسل‌هاي مرزي ارژن خاوري و باختري كه عمود بر طاقديس کوه شاه‌نشين و سلامتي می‌باشد، محصور است. در اين بررسي برداشت اطلاعات از خش‌لغز‌ها، منظور بازسازي جهت‌گيري ديرينه تنش موثر در تشكيل فروبوم دشت ارژن با روش گرافيكي صورت گرفته است. موقعيت و روند استرس‌هاي محلي 1σ ، N23°E, 72º، 3σ، S58°E, 26ºو 2σ ،S34°W, 10º مي‌باشند. بر اساس مطالعه خش‌لغز گسل‌ها با استفاده از روش وارونگی چند مرتبه‌اي مي‌توان انتظار دو فاز را در منطقه داشت. فاز تنش كهن به‌صورت كششي، سبب شكل‌گيري گسل‌ها با روند جنوب باختر شده است. فاز دوم تنش سبب ايجاد درزه‌هاي جوان در منطقه شده است.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9375

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9376

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Factors controlling different types of anhydrite textures and their relation to reservoir quality in the Asmari reservoir in Ahvaz oil fieldفاکتورهای کنترل کننده بافت¬های مختلف انیدریتی و ارتباط آن با کیفیت مخزنی در مخزن آسماری میدان نفتی اهواز110faنسترن آزادبختدانشگاه شهید بهشتی20151215 Various diagenetic processes have affected reservoir quality of the Asmari Formation in Ahvaz Oil Field in wells No. 19 with a thickness of 357 meters. It is composed of limestone dolomite, dolomitic limestone, sandy dolomitic limestone, sandstone, siltstone and shale. Study of 1100 thin sections from available cores at this well as well as the well’s numeral data, porosity and permeability of cores, indicates that the most important diagenetic processes is anhydritic cement with different types of textures. It appears as poikilotopic, porefilling and pervasive, nodular, fracture filling, sparce crystals, and evaporite veins. During different steps of diagenesis, these texture show replacement and pore filling porosity that have affected different facies to some degrees. Results of this study show that anhydrite cement occurs mainly in dolomitic and sandstone facies and to some extent, affected the reservoir quality. This is due to the effect of sulphate rich brines during dolomitization. Where the presence of anhydrite cements in limestone facies is sparse and rare, it has little effect on reservoir quality. However, pore filling and pervasive anhydrite texture filling all pore-space in dolograinstone and dolopackstone grain-supported facies during shallow burial intensively reduced reservoir quality. Dissolution of cements at later stage of diagenetic processes (creating secondary porosity) improved reservoir quality. In addition, solution of texture poikilotopic anhydrite in sandstone facies and repercipitated as patchy anhydrite with poikilotopic texture, results in reduction of porosity but it doesn’t make any changes in throat pores. Hence patchy anhydrite with poikilotopic texture that reduces porosity converts the sample from Lucias class 2 to class 1. فرآیندهای دیاژنزی مختلفی کیفیت مخزنی سازند آسماری در میدان نفتی اهواز در چاه شماره 19 به ضخامت 357 متر و لیتولوژی آهک، دولومیت، آهک دولومیتی، دولومیت آهکی، دولومیت آهکی ماسه ای، ماسه سنگ آهکی و ماسه سنگ، سیلتستون و شیل را تحت تاثیر قرار داده است. بررسی 1100 مقطع نازک از مغزه های موجود از این چاه و نیز داده های رقومی چاه و تخلخل و تراوایی مغزه ها مهم ترین این فرآیندها را تشکیل سیمان و بافت های مختلف انیدریتی نشان می دهد. که به ترتیب فراوانی به صورت پویکیلوتوپیک، پر کننده تخلخل و فراگیر، ندولی، پر کننده شکستگی و بلورهای پراکنده تبخیری و رگچه ای مشاهده می شوند. این بافت ها طی مراحل مختلف دیاژنزی، به صورت جانشینی و نیز پرکننده تخلخل (سیمان)، انواع رخساره ها را به درجات متفاوتی متاثر ساخته اند. نتایج این مطالعه نشان می دهد که سیمان انیدریتی عمدتاً در رخساره های دولومیتی و ماسه سنگی تشکیل شده و بر کیفیت مخزنی آن-ها تاثیر به سزایی داشته است که بیان گر تاثیر شورابه های غنی از سولفات در فرایند دولومیتی شدن نیز می باشد. این در حالی است که در رخساره های آهکی، حضور سیمان انیدریتی به صورت پراکنده و خیلی اندک بوده و به همین سبب تاثیری بر روی کیفیت مخزنی آن ها نداشته است. هر چند بافت حفره پرکن و فراگیر انیدریت با پر کردن تمامی فضاهای خالی در رخساره های دولوگرینستونی و دولوپکستونی دانه پشتیبان طی تدفین کم عمق کیفیت مخزنی آن ها را به شدت کاهش داده اما با انحلال این سیمان در مراحل بعدی دیاژنز (ایجاد تخلخل ثانویه ) کیفیت مخزنی بهبود یافته است. همچنین با انحلال بافت انیدریت پویکیلوتوپیک در رخساره های ماسه سنگی و تبدیل آن به انیدریت پویکیلوتوپیک با توزیع نامنظم و تکه ای تخلخل کاهش می یابد ولی سایز گلوگاه ها را تغییر نمیدهد بنابراین بافت تکه-ای انیدریت پویکیلوتوپیک با کم کردن تخلخل نمونه را از کلاس 2 لوسیا به کلاس یک تبدیل می کند.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9377

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Introduce of three species of Echinoid Douvillaster and a species of bivalve Neithea from the Dariyan Formation, in the Mish Anticline, NE Gachsaranمعرفی سه گونه خارتن Douvillaster و یک گونه دوکفه‌ای Neithea از سازند داریان در تاقدیس میش، شمال شرق گچساران110fa20151215 Three species of Spatangoid Echinoid belonging to genus Douvillaster: D. douvillei Gauthier, 1902; D. longesulcatus Cotteau and Gauthier, 1895; D. valamtarensis Gauthier, 1902, and a species of Neitheidae Bivalve belonging to subgenus Neithea (Neithea): Neithea (Neithea) coquandi Peron, 1877, were described from the Aptian deposits (Dariyan Formation) at the Mish anticline in the Zagros basin, southwest of Iran. Douvillaster was recorded from the Aptian to the Turonian of the Tethyan margins (Middle East, Africa, Madagascar and Europe). The first appearance of Neithea in the North Pacific is in the Berriasian, and was continuously present until the late Albian and reached their maximum diversity in the late Aptian (this coincides with the Late Aptian global warming phase). The Neithea appeared in the Berriasian in the Tethyan realm (like to North Pacific region), thrived in the Mid-Cretaceous (Cenomanian), then decreased in diversity and finally became extinct at the end of Cretaceous. سه گونه از خارتنان متعلق به خانواده Toxasteridae و مربوط به جنس Douvillaster شاملD. douvillei ؛ D. longesulcatus وD. valamtarensis و یک گونه از دو کفه‌ای‌های متعلق به خانوادهNeitheidae و مربوط به زیرجنس Neithea (Neithea) به نامNeithea (Neithea) coquandi از نهشته‌های آپسین (سازند داریان) در تاقدیس میش واقع در حوضه زاگرس در جنوب غربی ایران مورد توصیف قرار گرفت. Douvillaster از آپسین تا تورونین حاشیه تتیس (خاورمیانه، آفریقا، ماداگاسکار و اروپا) ثبت شده است. Neithea در اقلیم شمال اقیانوس آرام، در بریازین ظاهر، در آپسین پسین و همزمان با فاز گرم شدن جهانی کره زمین به حداکثر وفور رسیده و سپس فراوانی آن در آلبین رو به کاهش نهاده و در انتهای آلبین از بین رفته است. این دوکفه‌ای در اقلیم‌های تتیسی همانند اقلیم شمال اقیانوس آرام، در بریازین ظهور يافته است، اما حداکثر توسعه آن در کرتاسه میانی (سنومانین) بوده و سپس فراوانی آن رو به کاهش نهاده و در انتهای کرتاسه انقراض يافته است.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9378

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریفصلنامه زمین شناسی ایران1735-71287282014321Assessment of effective factors on Jovein's groundwater quality using principal component analysisارزيابي عوامل موثر بر کيفيت آب زيرزميني جوين با استفاده از روش تحليل مولفه‌هاي اصلي110fa20151215 Jovien aquifer is located in northeast of Iran and is recharged by the mountains with ultramafic rocks. The purpose of this study was to identify the effective factors on the quality of Jovein groundwater using principal component analysis (PCA) multivariate statistical technique. Groundwater sampling was collected from 22 wells in Khordad 1388 in the study area. Physical parameters including T, DO, pH and EC were measured in situ. Major and minor ions and heavy metal compositions of groundwater have compared with standards. Then multivariate statistical techniques, such as cluster analysis and factor analysis/PCA, were employed to examine the chemical compositions of groundwater and to identify effective factors on the groundwater quality. According to the results, four principle factors were identified including hydro chemical evolution, chromites ores and chromium mining, weathering and oxidizing environment. آبخوان جوين در شمال شرق ايران واقع شده است. اين آبخوان توسط رشته ارتفاعات متشکل از سنگ‌هاي اولترامافيک با پتانسيل اقتصادي بهره‌برداري از کروميت تغذيه مي‌گردد. هدف از اين مطالعه، شناسايي عوامل موثر بر کيفيت آب زيرزميني آبخوان جوين با استفاده از روش آماري چند متغيره تحليل مولفه‌هاي اصلي است. براي دستيابي به اين هدف، از 22 چاه در محدوده مطالعاتي در خرداد ماه 1388نمونه‌برداري شده است. پارامترهاي فيزيکي دما، DO، pH و EC در محل نمونه‌برداري اندازه‌گيري شده‌اند. يون‌هاي اصلي، فرعي و فلزات سنگين با روش‌هاي استاندارد اندازه‌گيري شد. سپس تکنيک‌هاي آماري چند متغيره مانند تحليل خوشه‌اي و تحليل مولفه اصلي/تحليل عاملي براي بررسي ترکيبات شيميايي آب زيرزميني و مشخص کردن فاکتور و ميزان تاثير هر کدام استفاده شد که چهار عامل اصلي تکامل هيدروشيميايي، توده‌هاي کروميتي و معدن‌کاري، فرسايش و شرايط اکسيدي آب شناسايي گرديد.

http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9379