مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری فصلنامه زمین شناسی ایران 1735-7128 13 52 2020 3 2 The carbonate hosted epithermal gold mineralization in the Kavand, Southwest of Zanjan کانه‌زایی طلای ‌اپی‌ترمال با سنگ میزبان کربناتی کاوند، جنوب‌غرب زنجان 0 0 fa نادیا پرتاک دانشگاه صنعتی شاهرود مسعود علی‌پوراصل دانشگاه صنعتی شاهرود 2020 4 5 The Kavand area is located in the southwest of Zanjan, in Soltanieh district in Central Iran zone. Mineralization is hosted by upper Precambrian-lower Cambrian sedimentary sequences, and it is mainly associated with the dolomitic rocks of the Soltanieh Formation. Mineralization appears as massive, vein-veinlets and karst open space filling. Dominant alterations include iron-oxide, carbonate and silicic types. The ore minerals conist of hematite, specularite, gold, chalcopyrite pyrite, chalcocite, covellite, malachite, azurite, goethite and limonite, while quartz, barite, calcite and dolomite are gangue minerals. The Fe and Au are important ore-forming elements in this area. The average content of Fe and Au in the Kavand mineralization is 15.7% (Max. 28.4%) and 1.3 ppm (max. 14.6 ppm), respectively. Geochemical data represent a high positive correlation between Au with Ag, As, Sb, Cu, Zn, Cd, and Ba. Fluid inclusion studies on quartz from samples with quartz+sulfide+gold and iron oxides+barite+quartz+gold mineral associations indicate that average temperature was 277.84 ºC and salinity was 3.67 wt. % NaCl. Mineralization is likely formed under pressures below than 200 bars and a depth over than 700 m. The multi-element microprobe analyses of gold grains from stream sediments demonstrate that Au and Ag contents are dominant in the composition of Kavand gold index. The chemical composition of the Kavand gold particles compared with those from various gold deposits proves their epithermal source. The Kavand mineralization can be considered as a carbonate rock-hosted epithermal gold deposit. محدوده کاوند در جنوب‌غرب زنجان و در بخش سلطانیه از پهنه ایران مرکزی قرار دارد. توالی‌های سنگی پرکامبرین‌پسین-کامبرین‌پیشین سنگ میزبان کانه‌زائی هستند، در این میان بخش عمده کانه‌زائی با سنگ‌های دولومیتی سازند سلطانیه همراه است. کانه‌زائی به شکل‌های انبوهه‌ای، رگه-رگچه‌ای و پرشدگی فضاهای خالی کارستی مشاهده می‌شود. دگرسانی‌های اکسیدآهنی، کربناتی و سیلیسی در منطقه غالب است. هماتیت، اسپکیولاریت، طلا، کالکوپیریت، پیریت، کالکوسیت، مالاکیت، آزوریت، گوتیت و لیمونیت کانی‌ های معدنی، درحالی‌که کوارتز، باریت، کلسیت و دولومیت کانی های باطله کانه زایی را تشکیل می دهند. آهن و طلا عناصر مهم کانسارساز در این منطقه هستند. مقدار متوسط آهن و طلا در کانه‌زایی کاوند به‌ترتیب 7/15 درصد (بیشینه 4/28 درصد) و 3/1 گرم در تن (بیشینه 6/14 گرم در تن) است. داده‌های زمین‌شیمیایی همبستگی مثبت بالایی را میان طلا با نقره، آرسنیک، آنتیموان، مس، روی، کادمیم، و باریم نشان می‌دهد. مطالعات میانبارهای سیال بر روی کوارتز از نمونه‌هایی با همیافتی کانی‌شناسی کوارتز+سولفید+طلا و اکسیدهای‌آهن+باریت+کوارتز+طلا متوسط درجه حرارت 84/277 درجه‌سانتی‌گراد و شوری 67/3 درصد وزنی معادل نمک طعام را ثابت می‌کند. کانه‌زائی به‌احتمال در فشار کمتر از 200 اتمسفر و عمق بیش از 700 متری تشکیل شده است. تجزیه میکروپروبی چند‌عنصری دانه های طلا از رسوبات بستر آبراهه ای نشان می دهد که در ترکیب طلای کاوند مقادیر طلا و نقره غالب است. مقایسه ترکیب شیمیایی ذرات طلای کاوند با آنهایی از انواع مختلف کانسارهای طلا، منشا اپی‌ترمالی آنها را ثابت می‌کند. کانه‌زایی کاوند را می‌توان یک کانسار طلای اپی‌ترمال با سنگ میزبان کربناتی در نظرگرفت. http://geology.saminatech.ir/en/Article/Download/9754